پژوهش های کاربردی مهندسی منابع طبیعی

پژوهش های کاربردی مهندسی منابع طبیعی

تحلیلی بر پیش‌بینی تغییرات کاربری اراضی استان کردستان به روش LCM و چالش‌های آن

نوع مقاله : Original Article

نویسندگان
1 گروه محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست، دانشگاه ملایر، همدان، ایران
2 گروه مهندسی منابع آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ملایر، همدان، ایران
10.22034/arne.2026.1.1.10
چکیده
ارزیابی روند تغییرات کاربری اراضی در سال‌های گذشته و پیش‌بینی این تغییرات در آینده، عامل مهمی در برنامه‌ریزی‌های مختلف و مدیریت منابع است. رشد جمعیت منجر به گسترش مناطق صنعتی، شهرها، زمین‌های کشاورزی و تغییر کاربری اراضی شده است. تحقیق حاضر با هدف مدل‌سازی و پیش‌بینی تغییرات کاربری / پوشش اراضی با استفاده از مدل LCM در استان کردستان انجام پذیرفت. مدل LCM از مدل زنجیره مارکوف، شبکه عصبی چند لایه پرسپترون و MOLA برای تهیه نقشه احتمال و در نهایت، پیش‌بینی تغییرات کاربری اراضی استفاده می‌کند. به منظور آشکارسازی تغییرات کاربری اراضی از تصاویر سنجنده‌های TM و ETM+ سال 2007، 2014 و 2021 ماهواره لندست برای تهیه نقشه‌های پوشش اراضی منطقه مورد مطالعه استفاده گردید و نقشه کاربری جدا گانه برای هر سال تهیه شد. برای اعتبار سنجی مدل از ضرایب کاپای استاندارد استفاده شد. ضرایب مذکور به ترتیب 78/0، 80/0، 87/0 محاسبه شد. نتایج مدل‌سازی به ترتیب نشان داد که 5/68 درصد و 13 درصد کاهش مساحت اراضی جنگلی و مراتع در 20 سال آینده است. نتایج نشان می‌دهد مدیریت منطقه می‌تواند منجر به حفظ بیشتر اکوسیستم‌های طبیعی شود و از تبدیل آن به زمین کشاورزی جلوگیری نماید. ضرایب مذکور به ترتیب 78/0، 80/0، 87/0 محاسبه شد. نتایج مدل‌سازی به ترتیب نشان داد که 5/68 درصد و 13 درصد کاهش مساحت اراضی جنگلی و مراتع در 20 سال آینده است. نتایج نشان می‌دهد مدیریت منطقه می‌تواند منجر به حفظ بیشتر اکوسیستم‌های طبیعی شود و از تبدیل آن به زمین کشاورزی جلوگیری نماید.
کلیدواژه‌ها

  • تاریخ دریافت 10 اسفند 1404
  • تاریخ بازنگری 24 خرداد 1405
  • تاریخ پذیرش 10 خرداد 1405
  • تاریخ اولین انتشار 10 تیر 1405
  • تاریخ انتشار 10 تیر 1405